ENVIR ADVOCATEN
Keizersgracht 451-1V
1017 DK Amsterdam
T +31 20 737 20 66
F +31 20 796 92 22


Datum: 28-11-2019

De ruimtelijke aanvaardbaarheid van geluidsbelasting bij windturbines

Voor de ruimtelijke aanvaardbaarheid van de geluidsbelasting van windturbines bij woningen en andere gevoelige gebouwen mag in principe worden uitgegaan van de geluidsnormen uit het Activiteitenbesluit milieubeheer. Daarnaast moet gekeken worden naar de ruimtelijke aanvaardbaarheid van geluidsbelasting bij objecten waar deze geluidsnormen niet gelden, zoals kantoren of andere bedrijfsgebouwen. Uit de uitspraken inzake Windpark Hattemerbroek blijkt vervolgens dat als een gemeenteraad enkel de in een milieueffectrapport (“MER”) onderzochte geluidsgevolgen aanvaardbaar acht, deze geluidsbelasting als zodanig moet worden geborgd in het bestemmingsplan.

Uitgangspunt is het Activiteitenbesluit, daarnaast kijken naar de ruimtelijke aanvaardbaarheid

Windturbines moeten op grond van het Activiteitenbesluit op de gevel van woningen en andere gevoelige gebouwen van derden altijd voldoen aan de gestelde geluidsnormen. Deze geluidsnormen werken op grond van het Activiteitenbesluit rechtstreeks door gedurende de exploitatie van windturbines, en het is daarom niet nodig om hiervoor iets op te nemen in een bestemmingsplan of omgevingsvergunning (zie bijv. Windpark Blauw). Daarbij heeft de bestuursrechter meerdere malen, zoals bijvoorbeeld bij Windpark Kabeljauwbeek, onderschreven dat met de naleving van de geluidsnormen uit het Activiteitenbesluit ter plaatse van woningen ook sprake is van een aanvaardbare geluidsbelasting.

Voor zover het gaat om de geluidsbelasting op objecten die niet onder het Activiteitenbesluit worden beschermd, moet in het kader van een goede ruimtelijke ordening worden beoordeeld of de geluidsbelasting ter plaatse van deze objecten aanvaardbaar is. Bij Windpark Krammer bijvoorbeeld moest dit worden bepaald ten aanzien van een werkhaven en was onder meer van belang dat de toename van de geluidsbelasting door de windturbines in beginsel te klein was om waar te nemen. En bij Windpark Westfrisia werd de geluidsbelasting vanwege windturbines bij een paardenbak en paardenstal bepaald, waarbij de Afdeling van belang achtte dat het kunnen gebruiken van deze objecten door de geluidsbelasting niet ernstig werd belemmerd.

Windpark Hattemerbroek: aanvullende planologische borging noodzakelijk

Er moet dus onderscheid worden gemaakt tussen de mogelijkheid de geluidsnormen uit het Activiteitenbesluit na te leven en de vraag of de geluidsbelasting ruimtelijk aanvaardbaar is. Bij de beoordeling van de ruimtelijke aanvaardbaarheid van de geluidsbelasting van de vier windturbines van Windpark Hattemerbroek ging het blijkens de tussenuitspraak fout. Weliswaar kon voldaan worden aan de geluidsnormen uit het Activiteitenbesluit, maar de gemeenteraad stelde daarnaast dat slechts de geluidsgevolgen zoals die in de MER zijn berekend voor het voorkeursalternatief ruimtelijk aanvaardbaar zijn. In de planregels was echter niet geborgd dat deze beoogde geluidsbelasting niet zou worden overschreven.

De gemeenteraad kreeg de gelegenheid om dit gebrek te repareren en heeft dit gedaan door een planregel op te nemen op basis waarvan de geluidsbelasting vanwege het windpark op bepaalde referentiepunten niet hoger mag zijn dan is voorgeschreven. Deze referentiepunten liggen ook buiten de grenzen van de gemeente, waardoor de appellanten de vraag stelden of de gemeente dan wel bevoegd zou zijn tot handhaving van de geluidsbelasting op deze referentiepunten. De Afdeling ziet in de definitieve uitspraak geen reden om aan te nemen dat dit niet mogelijk is, onder meer omdat bij de gemeente verzocht kan worden om handhaving van de planregel.

De aanvullende borging van de geluidsbelasting roept wel de vraag op hoe de planologische besluitvorming zich verhoudt tot de normen uit het Activiteitenbesluit, meer specifiek de bevoegdheid om bij maatwerk normen met een lagere of andere waarde vast te stellen. Van die bevoegdheden kan niet zomaar gebruik worden gemaakt, wat de mogelijkheid tot het vaststellen van andere waarden beperkt. Deze beperkte mogelijkheid tot het stellen van maatwerk kan dan eventueel via het ruimtelijk spoor worden omzeild, aangezien een bestemmingsplan blijkbaar strengere normering kan opleggen. Deze mogelijkheid sluit in enige mate aan bij de overwegingen van de Afdeling uit de uitspraak over de weigering van de provincie Noord-Holland een omgevingsvergunning te verlenen. Daarin overwoog de Afdeling dat de kaders uit de Wet milieubeheer en de Wet ruimtelijke ordening aparte motieven hebben, die ondanks enige overlap wel de mogelijkheid boden om in het ruimtelijk spoor aanvullende normering op te stellen ten opzichte van het milieuspoor.

Reparatie na schending aanhaakverplichting

De Afdeling had in de tussenuitspraak verder vastgesteld dat bij de verlening van de omgevingsvergunning geen aanvraag voor een ontheffing op grond van de Wet natuurbescherming was ingediend en geen verklaring van geen bedenkingen van het provinciale college beschikbaar was. Het stond echter vast dat voor het windpark een ontheffing moest worden verkregen, zodat daarmee voor de Afdeling ook vaststond dat de omgevingsvergunning in strijd met de aanhaakverplichting was verleend en moest worden vernietigd. Bij de tussenuitspraak overwoog de Afdeling echter al dat er na verlening van de omgevingsvergunning een ontheffing was aangevraagd en verleend. In de definitieve uitspraak leidt dit ertoe dat de Afdeling het nieuwe besluit tot verlening van de omgevingsvergunning in stand laat, aangezien dit nieuwe besluit niet langer in strijd met de aanhaakverplichting is en de verleende ontheffing in stand blijft.

 


Gerelateerd

Hobbels bij het legaliseren van bestaand windpark: voorschriften op grond van m.e.r.-beoordeling
De vergunningverlening voor Windpark Hartelburg II begint zich te ontwikkelen tot een interessante soap. Het…
PFAS – van wonderspul naar hoofdpijndossier
Ruimtelijke ontwikkelingen worstelen nog volop met de gevolgen van de vernietiging van het Programma Aanpak…
Tijdelijk zonnepark van 4,3 hectare is niet m.e.r.-beoordelingsplichtig
De Afdeling bestuursrechtspraak heeft bij uitspraak van 14 augustus jl. (ECLI:NL:RVS:2019:2770) geoordeeld over een mogelijke…
ENVIR in het nieuws over stikstof
In de media zijn de afgelopen tijd meerdere berichten en items verschenen over de gevolgen…
Stikstof en woningbouw: business meeting met oplossingen
Honderden bouwprojecten komen op losse schroeven te staan door de recente stikstofuitspraak van de Raad…
ENVIR ADVOCATEN BREIDT UIT EN OPENT KANTOOR IN LEEUWARDEN
Amsterdam, 15 juli 2019 – ENVIR Advocaten breidt uit. Het in bestuursrecht en omgevingsrecht gespecialiseerde…
Briefing Tweede Kamer over de PAS-uitspraken
Op 4 juni 2019 lichtte Marieke Kaajan samen met prof. dr. Chris Backes van de…
Ruimte voor natuur én economische ontwikkeling: blik op de toekomst na de PAS-uitspraken
PAS-uitspraken 29 mei 2019: geen juridische verrassing; maar hoe nu verder? Inleiding De twee uitspraken…
Emissiehandel: de impact van de Brexit
Het Verenigd Koninkrijk is een van de grootste uitstoters van broeikasgassen in Europa en de…
Last tot ongedaanmaking kan ook zien op vergunningvrije activiteiten
Op 7 november 2018 deed de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (ABRvS) uitspraak…
PAS-uitspraak – interview Marieke Kaajan door NOS
Vandaag heeft het Hof van Justitie uitspraak gedaan over het Programma Aanpak Stikstof (ECLI:EU:C:2018:882). De…
Klimaat & zon: burgerparticipatie hoe gaat dat nu?
Dat burgerparticipatie (ook nu al) een rol speelt in bestuursrechtelijke procedures volgt uit de uitspraak…
Klimaat & burgerparticipatie; hoe vorm te geven?
Windenergie en zonne-energie leveren een belangrijke bijdrage aan het behalen van de klimaatdoelstellingen, maar niet…
Strijd met de Dienstenrichtlijn: brancheringsregeling Appingedam niet evenredig
De raad van de gemeente Appingedam moet aan de bak. Dit volgt uit een tussenuitspraak…
Bestemmingsplanprocedure: bedrijf wegbestemd of niet?
Vaak krijg ik de vraag van bedrijven wat de gemeente nu wel of niet mag…
Beperking belanghebbendheid bij Wnb-ontheffing (soorten)
In de uitspraak van 24 januari 2018 heeft de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van…
Effectbeoordeling stikstof op Vlaamse Natura 2000-gebieden via Vlaamse systematiek
De uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (“ABRVS”) d.d. 16 april…
ENVIR succesvol voor Windpark Wieringermeer bij beroep tegen Wnb-ontheffing
In de aan Windpark Wieringermeer verleende Wnb-ontheffing voor trekvogels was een omvangrijke monitoringsverplichting ten aanzien…
Voortzetten procedures ondanks prejudiciële vragen PAS
Op 17 mei jl. stelde de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (‘ABRvS’) prejudiciële…
Natuurbeschermingsrecht – editie 2017
Recent verschenen: het boek Natuurbeschermingsrecht. Marieke Kaajan schreef het boek samen met prof. dr. Ch.W….
Omgevingsvergunningen en de toets aan het Amsterdamse hotelbeleid
In dit nieuwsbericht sta ik stil bij een tweetal uitspraken over omgevingsvergunningen voor twee hotels…
Het festivalseizoen is geopend; Tips om te zorgen dat de evenementenvergunningen en bestemmingsplannen er ook klaar voor zijn
Het is weer voorjaar, de eerste festivals en buitevenementen zijn al weer achter de rug,…
Marieke Kaajan in Chambers 2017
Met dank aan alle relaties en cliënten is Marieke Kaajan ook dit jaar met een…
Marieke Kaajan spreker op twee VMR-bijeenkomsten
Alles weten over de actualiteiten op het gebied van het natuurbeschermingsrecht? Kom dan naar de VMR…
Prejudiciële vragen of buiten werkingstelling van het PAS; en dan?
Tijdens de meerdaagse zitting op 30 november en 1 december 2016 bij de Afdeling bestuursrechtspraak…
Mooie deal: Van der Lee Transport verkocht aan het Belgische Vervaeke
Trots dat ons kantoor op het gebied van milieurecht verkoper heeft kunnen bijstaan in de…
Geen uitzondering op de beginselplicht tot handhaving
De uitspraak laat zien hoe belangrijk het is voor bedrijven om altijd te controleren of…
Aan de slag met de natuurwet!
Het is bijna zover: op 1 januari a.s. treedt de Wet natuurbescherming in werking. ENVIR…
Aanvullingswet Natuur in de Omgevingswet
Tot 21 januari a.s. kan gereageerd worden op de Aanvullingswet Natuur in de Omgevingswet. In…
Informatiemiddag Wet natuurbescherming: 3 november 2016
Op 3 november a.s. organiseert ENVIR Advocaten met Bureau Waardenburg een informatiemiddag over de Wet…
ENVIR in 2016 Who’s Who Legal: Environment
Nadat eerder opgenomen te zijn in de Chambers 2016 staat ENVIR Advocaten nu ook in…
Digitale vs analoge verbeelding en achtererfgebied
De ABRvS heeft op 13 juli 2016 (ECLI:NL:RVS:2016:1918) nogmaals bevestigd dat de digitale verbeelding (plankaart)…
Aandachtspunten voor (potentiële) gebouw eigenaren
Zowel bedrijfspanden als woningen vliegen weer als warme broodjes over de toonbank, maar wat moet…
Wind op zee en land: wat staat er op korte termijn op de agenda?
Het realiseren van wind op land en op zee leidt van oudsher al tot een…
Vooringenomenheid bij subsidieverlening
Procedure inzake EnerGo subsidie. Uitspraak van het CBB van 13 juni 2016 (ECLI:NL:CBB:2016:155) over vooringenomenheid…
Natuur op NWEA Winddagen
Kom naar de bijeenkomst op 15 juni a.s. op de NWEA Winddagen over natuurwetgeving, en…
ENVIR op de Provada 2016
Natuurlijk zijn Marieke Kaajan en Fleur Onrust van ENVIR Advocaten ook dit jaar weer op…
Schaarse vergunningen; Wat? Wie en Hoe?
Op 25 mei 2016 is de conclusie over schaarse vergunning van staatsraad advocaat-generaal Widdershoven verschenen….
Geen aanhaakverplichting bij Wet natuurbescherming
Goed nieuws: in afwijking van de Wet natuurbescherming wordt nu voorgesteld om de aanhaakverplichting niet…
Aandeelhouder en bestuurder als overtreder aangemerkt
Drietal uitspraken van de ABRvS overspoedeisende bestuursdwang, het overtreder begrip, kostenverhaal en een dwangbevel. Procedure…
Windpark Wieringermeer mag worden aangelegd
Met twee uitspraken op 4 mei 2016 concludeerde de ABRvS dat Windpark Wieringermeer magen kan…
ENVIR in Leidsch dagblad, Haarlems dagblad en Noord-Hollands Dagblad
Artikel in Leidsch dagblad, Haarlems dagblad en Noord-Holland dagblad over procedure gevoerd door ENVIR Advocaten:…
Kunnen bestemmingsplannen profiteren van de PAS?
10 maart jl. sprak Marieke Kaajan op het eerste VBR-seminar over de rol van de…
Meer duidelijkheid over implementatie PGS 29
Op 15 februari heeft de minister van I&M in een brief meer duidelijkheid gegeven over…
Een unicum: ABRvS komt terug op tussenuitspraak
Terugkomen op een tussenuitspraak is een uitzondering. Maar het kan wel! Zie hiervoor de uitspraak…
Interview Marieke Kaajan
Marieke Kaajan werd door het blad net.nl geïnterviewd over haar werkzaamheden bij grote energieprojecten (in…
Alles weten over de PAS?
Lees dan hier het digitaal magazine, met een bijdrage van Marieke Kaajan.
De NeR gaat per 1 januari 2016 op in het Activiteitenbesluit
Per 1 januari 2016 treedt de zogenaamde 4e tranche Activiteitenbesluit in werking. In dit bericht…
Schoonmaken verplicht op grond van de omgevingsvergunning
Is de verplichting om een geluidscherm schoon te houden ruimtelijk relevant? De Afdeling (ABRvS) deed…
Nbw-vergunning centrale Eemshaven: mitigatie van stikstof-effecten is toch mogelijk
De uitspraak van 9 september jl. voegt weer een hoofdstuk toe aan de discussie over…
Stikstof en bestemmingsplannen; one down more to come?!
In de uitspraak van 19 augustus 2015 vernietigt de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van…
Recente ontwikkelingen Natuurbeschermingswet
Er zijn veel ontwikkelingen gaande op het gebied van de Nbw. Kijk hier voor een…
Marieke Kaajan en Fleur Onrust op de NWEA winddag
Marieke Kaajan en Fleur Onrust op de NWEA winddag
First Ladies Magazine Fleur Onrust
Magna Charta maakte het mooie First Ladies magazine omgevingsrecht Fleur Onrust. ​Een prachtig magazine met…
Uitbreiden omvang van het geding met nieuwe besluitonderdelen
Zeer interessante uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State van 3 juni 2015…
Marieke Kaajan spreker op NWEA Winddag
Op 12 juni a.s. spreekt Marieke Kaajan op de NWEA Winddag 2015 over “Natuuwetgeving en…
Marieke Kaajan in the Chambers 2015
Marieke Kaajan wordt in the Chambers 2015 genoemd als specialist bij de categorie “Public Law”….
Wind op zee; let goed op het (ontwerp-) kavelbesluit!
Wind op zee geniet de laatste tijd veel publiciteit. Dat is ook niet zo vreemd;…
Veranderingsvergunning voor een inrichting
Wanneer kan er een veranderingsvergunning voor een inrichting verleend worden? Een veranderingsvergunning kan slechts worden verleend…
Watervergunning en verenigbaarheid met de doelstellingen van de Waterwet (art. 6.21)
Een watervergunning wordt geweigerd als de verlening van die vergunning niet verenigbaar is met doelstellingen…
Planschade en de uitleg van “met aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid”
De Afdeling (ABRvS) heeft op 18 maart 2015 een tweetal planschade uitspraken gedaan waarin uitleg…
Hoe kunnen we windenergie beter bewaren?
ENVIR partner Marieke Kaajan schreef een opinie in de Volkskrant over windenergie. Of u nu…
Artikel Volkskrant over procedure bij de Raad van State
Marieke Kaajan wordt als natuurbeschermingswet deskundige geciteerd in de Volkskrant. Uit de Volkskrant 24 februari…
Baanbrekende uitspraak voor Nbw- en Ffw-zaken
Het 1%- of ORNIS-criterium kan nu ook bij diersoorten worden toegepast. Het verkrijgen van toestemming…
Programma Aanpak Stikstof is rem op de economische ontwikkeling
Uiterlijk 20 februari kan iedereen een zienswijze indienen tegen het PAS. Er is alle reden…
Bestemmingsplan, EHS en Flora en faunawet
Zorg dat de aanwijzingen uit een onderzoeksrapport (Ffw) dat aan een bestemmingsplan ten grondslag wordt…
Bestemmingsplan en maximale lichtercapaciteit
In de uitspraak van de Afdeling (ABRvS) van 17 december 2014 komen de volgende onderwerpen…
Stil gebied geen noodzaak voor maatwerkvoorschrift windturbinegeluid
Met de uitspraak van 10 december 2014 (zaaknr. 201403936) maakt de Afdeling bestuursrechtspraak duidelijk dat,…
Tracébesluit A2 blijft in stand – interessante Nbw uitspraak
Er gingen vele jaren van procederen en zelf prejudiciële vragen aan vooraf, maar de Afdeling…
Medewerking van derden vereisen kan wel in Watervergunning
De Waterwet verzet zich niet tegen het stellen van voorschriften ter naleving waarvan de medewerking van…
Interview op Vastgoedjournaal.nl
Op de website www.vastgoedjournaal.nl staat een interview met de advocaten van ENVIR-advocaten. Envir Advocaten opent…
Bestemmingsplan en stikstof; gaat het ooit nog goed?
Bestemmingsplannen met activiteiten die stikstofdepositie veroorzaken leveren de praktijk veel hoofdbrekens op. In de uitspraak…
ENVIR in de Volkskrant
Deze ochtend in de Volkskrant!
Advies Raad van State wetsvoorstel Windenergie op zee
Op 20 oktober jl. heeft de Raad van State advies uitgebracht over het wetsvoorstel over…
Nieuwe mazen in nieuwe bestuurswetten – ENVIR in Cobouw
Den Haag – De Crisis- en herstelwet en de Omgevingswet vereisen extra inventiviteit van partijen…
Grenswaarden met de PAS: oplossing of nieuwe problemen?
Op 7 oktober jl. heeft de Eerste Kamer ingestemd met het wetsvoorstel PAS tot wijziging…
ENVIR in de Elsevier
Personaliabericht In Elsevier
Watervergunning kan alleen verplichtingen voor vergunninghouder bevatten
Uitspraak (ABRvS) van 8 oktober 2014 waarbij aan een watervergunning in een voorschrift een verplichting…
ENVIR in Het Parool
Fleur Onrust, Wyke de Vos en Marieke Kaajan in het Parool!
ENVIR in het FD
Partners ENVIR in Personalia FD. ENVIR in Personalia FD.